W skrócie
- Pełnomocnictwo do sprzedaży mieszkania musi mieć formę aktu notarialnego.
- Za granicą sporządzisz je w polskim konsulacie albo u miejscowego notariusza, zwykle z apostille i tłumaczeniem przysięgłym.
- Zapisz w nim mieszkanie, minimalną cenę, rachunek do zapłaty i czynności, które pełnomocnik może wykonać.
- Dochód ze sprzedaży mieszkania w Polsce rozliczasz w Polsce, także gdy mieszkasz za granicą.
Kiedy potrzebny jest pełnomocnik
Sprzedaż mieszkania wymaga osobistej obecności u notariusza przy podpisie aktu. Jeśli mieszkasz za granicą, chorujesz, pracujesz w innym mieście albo jest kilku współwłaścicieli i trudno zebrać wszystkich w jednym terminie, możesz ustanowić pełnomocnika. Najczęściej jest to członek rodziny, zaufana osoba albo prawnik.
Sprzedaż przez pełnomocnika
Jak sprzedać mieszkanie, gdy nie możesz być u notariusza.
Krok po kroku
- 1Treść pełnomocnictwa
Ustal ją z notariuszem prowadzącym sprzedaż
- 2Akt notarialny
W Polsce, w konsulacie albo u zagranicznego notariusza
- 3Apostille i tłumaczenie
Gdy pełnomocnictwo jest zagraniczne
- 4Oryginał do Polski
Pocztą kurierską lub przez pełnomocnika
- 5Akt sprzedaży
Podpisuje pełnomocnik
- 6Podatek
PIT-39, jeśli sprzedaż przed 5 latami
Co zapisać w pełnomocnictwie
- Dokładny opis mieszkania i numer księgi wieczystej
- Prawo do zawarcia umowy przedwstępnej i aktu
- Minimalna cena
- Rachunek do zapłaty ceny
- Wydanie mieszkania i protokół
- Wnioski do księgi i spłata kredytu
Najpierw notariusz w Polsce
Poproś notariusza, który przygotuje akt sprzedaży, o projekt pełnomocnictwa. Zbyt ogólne pełnomocnictwo może nie wystarczyć w dniu aktu.
Forma pełnomocnictwa
Ponieważ umowa sprzedaży nieruchomości wymaga formy aktu notarialnego, pełnomocnictwo do jej zawarcia też musi mieć tę formę. Pełnomocnictwo z podpisem poświadczonym notarialnie albo zwykłe pisemne nie wystarczy. Podpis kwalifikowany i pełnomocnictwo elektroniczne również nie zastąpią aktu.
Co powinno zawierać
- Twoje dane i dane pełnomocnika.
- Opis mieszkania, numer księgi wieczystej, udział w nieruchomości wspólnej.
- Umocowanie do umowy przedwstępnej, aktu sprzedaży, odbioru zadatku i ceny.
- Minimalną cenę lub warunki, na jakich może sprzedać.
- Rachunek, na który ma trafić cena.
- Prawo do wydania mieszkania, podpisania protokołu i składania wniosków do sądu.
- Czynności związane ze spłatą kredytu i wykreśleniem hipoteki, jeśli potrzebne.
Pełnomocnictwo z zagranicy
Masz dwie drogi. Pierwsza to polski konsul, który może sporządzić akt notarialny, w tym pełnomocnictwo. Termin w konsulacie trzeba zwykle zarezerwować z wyprzedzeniem. Druga to miejscowy notariusz. Wtedy dokument zwykle wymaga apostille, jeśli kraj jest stroną konwencji haskiej, albo legalizacji, a w Polsce tłumaczenia przysięgłego. Zanim pójdziesz do zagranicznego notariusza, upewnij się z polskim notariuszem, że forma dokumentu będzie dla niego wystarczająca.
Zapłata ceny i bezpieczeństwo
Najbezpieczniej, gdy cena trafia przelewem bezpośrednio na Twój rachunek, wskazany w akcie. Pełnomocnik nie musi wtedy dotykać pieniędzy. Przy kredycie kupującego bank przelewa środki według aktu. Możesz też skorzystać z depozytu notarialnego.
Podatek, gdy mieszkasz za granicą
Dochód ze sprzedaży nieruchomości położonej w Polsce co do zasady podlega opodatkowaniu w Polsce, także gdy jesteś rezydentem podatkowym innego kraju. Obowiązuje ta sama zasada pięciu lat i PIT-39. Kraj zamieszkania może wymagać wykazania sprzedaży w swoim zeznaniu. Szczegóły zależą od umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, więc skonsultuj je z doradcą.
Odwołanie i wygaśnięcie pełnomocnictwa
Pełnomocnictwo możesz odwołać w każdej chwili, jeśli nie zrzekłeś się tego prawa z ważnych powodów. Wygasa też ze śmiercią mocodawcy lub pełnomocnika, chyba że zastrzeżono inaczej z przyczyn dotyczących stosunku prawnego. Notariusz w dniu aktu zwykle prosi o oświadczenie, że pełnomocnictwo nie zostało odwołane.
Pojęcia z tego poradnika
- Akt notarialny
- Dokument sporządzony przez notariusza, w którym strony zawierają umowę sprzedaży nieruchomości. Bez formy aktu notarialnego przeniesienie własności mieszkania jest nieważne.
- PIT-39
- Zeznanie podatkowe, w którym rozlicza się sprzedaż nieruchomości przed upływem 5 lat od końca roku nabycia. Składa się je do 30 kwietnia następnego roku.
Więcej definicji w słowniku nieruchomości.
Pytania i odpowiedzi
Czy pełnomocnictwo do sprzedaży mieszkania musi być u notariusza?
Tak, musi mieć formę aktu notarialnego, bo umowa sprzedaży nieruchomości wymaga tej formy.
Ile kosztuje pełnomocnictwo notarialne do sprzedaży mieszkania?
Taksa za pełnomocnictwo jest stała i niewysoka, do tego VAT i wypisy. W konsulacie obowiązują opłaty konsularne.
Czy mogę sprzedać mieszkanie, mieszkając za granicą?
Tak, przez pełnomocnika ustanowionego w konsulacie lub u zagranicznego notariusza albo przyjeżdżając na akt osobiście.
Czy zagraniczne pełnomocnictwo wymaga apostille?
Zwykle tak, gdy kraj jest stroną konwencji haskiej. Do tego dochodzi tłumaczenie przysięgłe. Ustal to wcześniej z polskim notariuszem.
Czy pełnomocnik może przyjąć pieniądze za mieszkanie?
Może, jeśli pełnomocnictwo go do tego upoważnia. Bezpieczniej wskazać w pełnomocnictwie Twój rachunek, na który kupujący przeleje cenę.
Czy pełnomocnikiem może być agent nieruchomości?
Prawnie tak, ale lepiej, żeby była to osoba spoza transakcji, na przykład członek rodziny lub prawnik. Agent ma własny interes w zamknięciu transakcji.
Czy płacę podatek w Polsce, jeśli mieszkam za granicą?
Co do zasady tak, dochód ze sprzedaży nieruchomości w Polsce opodatkowuje Polska. Sprawdź umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania z krajem zamieszkania.
Czy mogę podpisać akt sprzedaży zdalnie?
Nie. Akt notarialny podpisuje się osobiście w kancelarii albo przez pełnomocnika.
Co, jeśli pełnomocnictwo jest zbyt ogólne?
Notariusz może odmówić sporządzenia aktu. Dlatego treść pełnomocnictwa najlepiej uzgodnić z notariuszem prowadzącym sprzedaż.
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, art. 95–109 (pełnomocnictwo)
- Ustawa z 25 czerwca 2015 r. Prawo konsularne
- Konwencja haska z 5 października 1961 r. znosząca wymóg legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych
- Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Stan na październik 2026. Poradnik ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnika, notariusza ani doradcy podatkowego.